İsrail-Suudi Arabistan Yakınlaşması Gerçeğe Dönüşebilir Mi? Yapısalcı Realist Bir Analiz

Arap Baharı süreci ve sonrasında önemli dönüşümlerin yaşandığı Orta Doğu coğrafyasında son birkaç yılda yavaş yavaş ilerleyen ve uluslararası siyasette bugüne kadar pek fazla dikkat çekmeyen önemli bir konu, İsrail ile Suudi Arabistan arasında başlayan yakınlaşma sürecidir. Bu makalede, temel gerekçeleri İran karşıtlığı, ABD müttefikliği ve bölgesel güvenlik riskleri olarak sıralanabilecek olan bu ilişkilerin yakın bir gelecekte Suudi Arabistan’ın İsrail’i tanıyarak diplomatik ilişkilerini resmileştirmesi ve iki ülkenin bir müttefiklik ilişkisi içerisine girmesi şeklinde bir seyir izleyip izleyemeyeceği tartışılacaktır. Bu doğrultuda, ilk olarak, Suudi Arabistan rejiminin siyasal sistemi ve ekonomik yapısı açıklanacaktır. İkinci olarak, Suudi Arabistan’ın yakın gelecekte Kral’ı olması beklenen Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın son dönemde yaptığı reform çabaları detaylı olarak anlatılacaktır. Üçüncü bölümde, İsrail-Suudi Arabistan yakınlaşmasına dair son dönemde gözlemlenen bazı kanıtlar ileri sürülecektir. Dördüncü ve son bölümde ise, Muhammed bin Selman’ın reformist imajı ve uluslararası desteğine büyük zarar veren Cemal Kaşıkçı cinayetinin bu sürece etkileri değerlendirilecektir. Yapısalcı Realizm perspektifi kullanılarak yapılacak araştırmanın “Sonuç” bölümünde, bu doğrultuda elde edilen bulgular değerlendirilecektir. 

Middle East has been transforming since the Arab Spring and political developments in its aftermath. A not so widely spoken and interesting change in the Middle East in the last few years is the slowly developing raprochement between Israel and Saudi Arabia. The main motives of this rapprochment could be listed as strong opposition to Iranian influence in the Middle East, alliance with the United States and regional security risks. This article aims to discuss whether Israeli-Saudi Arabia rapprochement could eventually turn into an alliance with the formal diplomatic recognition of Israel by the Saudi State. In order to make this, first of all, the nature of Saudi political regime and its economic characteristics will be analyzed. Secondly, the recent reform efforts made by Saudi Crown Prince Mohammad bin Selman will be explained in detail. Thirdly, some evidences about Israeli-Saudi Arabia rapprochement will be revealed. In the fourth and the last part, the negative effects of the recent Jamal Khashoggi murder will be discussed in relation to the future of Israeli-Saudi rapprochement. The article will adopt a Structural Realist perspective; accordingly, in the “Conclusion” part, findings of the research will be assessed.